काठमाडौं,८ चैत । नेपालले आफ्नो नक्सामा समावेश गरेको लिपुलेक भञ्ज्याङ हुँदै भारत र चीनबीच सीमा व्यापार पुनः सुरु गर्ने तयारी भएको छ। भारतीय समाचार एजेन्सी पीटीआईका अनुसार भारतको विदेश मन्त्रालयले उक्त मार्ग हुँदै व्यापार सञ्चालनका लागि अनुमति दिइसकेको छ।

लिपुलेक पास नेपालको पश्चिमी सीमा लिम्पियाधुराबाट करिब ५६ किलोमिटरभित्र पर्ने भूभाग हो। यो क्षेत्र हाल भारतको नियन्त्रणमा रहे पनि नेपालले निरन्तर आफ्नो दाबी प्रस्तुत गर्दै आएको छ।

जुनदेखि सेप्टेम्बरसम्म सञ्चालन हुने व्यापार सत्रका लागि केन्द्र सरकारको निर्देशनअनुसार तयारी सुरु भइसकेको बताइएको छ। स्थानीय रूपमा पुलाङ–गुञ्जी क्षेत्रअन्तर्गत पर्ने यो भञ्ज्याङ कालापानी क्षेत्रका तीन गाउँमध्ये एक हो।

यसअघि सन् २०१५ / २०२० मा भारत र चीनबीच लिपुलेकसम्बन्धी भएका द्विपक्षीय समझदारीप्रति नेपालले कडा विरोध जनाएको थियो।

भारतको विदेश मन्त्रालयले ‘नो अब्जेक्शन सर्टिफिकेट’ ९एनओसी० जारी गरेपछि व्यापार पुनः सञ्चालनको प्रक्रिया अघि बढेको हो। भारतीय विदेश सचिव विक्रम मिस्रीले उत्तराखण्डका मुख्य सचिव आनन्द बर्धनलाई हिमालयन भञ्ज्याङमार्फत व्यापार पुनः सुरु गर्न पत्राचार गरेको उल्लेख गरिएको छ।

नेपालले आफ्नो आधिकारिक नक्सामा महाकाली नदीपूर्वको लिम्पियाधुरा, लिपुलेक र कालापानी क्षेत्रलाई समेट्दै आएको छ। यस विषयमा नेपालले पुनः कूटनीतिक आपत्ति जनाउने सम्भावना देखिएको छ।

काठमाडौं,८ चैत। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानलाई ४८ घण्टाभित्र होर्मुज जलमार्ग पूर्ण रूपमा नखोलिए इरानका ऊर्जा संरचनामाथि आक्रमण गर्ने चेतावनी दिएका छन्।

ट्रम्पले आइतबार सामाजिक सञ्जालमार्फत चेतावनी दिँदै होर्मुज जलमार्ग नखोले अमेरिकाले इरानका पावर प्लान्टहरूलाई निशाना बनाउने बताएका हुन्। उनले आक्रमणको सुरुवात सबैभन्दा ठूलो प्लान्टबाट गरिने उल्लेख गरेका छन्।

यस चेतावनीपछि इरानले पनि कडा प्रतिक्रिया दिएको छ। इरानले आफ्नो ऊर्जा संरचनामाथि आक्रमण भए मध्यपूर्व क्षेत्रमा रहेका अमेरिका र इजरायलसँग सम्बन्धित सबै ऊर्जा पूर्वाधारमा प्रतिआक्रमण गर्ने चेतावनी दिएको हो।

इरानको खातम अल–अन्बिया सेन्ट्रल कमान्डका प्रवक्ता इब्राहिम जुल्फाघारीका अनुसार अमेरिका–इजरायलसँग जोडिएका समुद्री पानी प्रशोधन प्लान्ट र आईटी पूर्वाधारसमेत निशानामा पर्ने बताएका छन्।

इरानमा करिब ११० वटा ग्यासमा आधारित पावर प्लान्ट सञ्चालनमा रहेका छन्, जसमा केही हाइब्रिड प्रणालीका छन्। साथै सौर्य, जलविद्युत्, वायु, तेल, डिजेल, कोइला, जियोथर्मल र आणविक ऊर्जाबाट सञ्चालित प्लान्टहरू पनि रहेका छन्।

यसैबीच, इरानी राष्ट्रपति मसुद पेजेस्कियानले भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीसँग टेलिफोन संवाद गरेका छन्। उनले इरानमाथि भइरहेका आक्रमण रोक्न ब्रिक्स राष्ट्रहरूले सक्रिय भूमिका खेल्नुपर्ने बताएका छन्।

पेजेस्कियानले मध्यपूर्वका देशहरूबीच सहकार्य बढाई नयाँ क्षेत्रीय सुरक्षा प्रणाली निर्माण गर्नुपर्ने र यसले बाह्य हस्तक्षेप कम गर्न मद्दत पुग्ने धारणा व्यक्त गरेका छन्।

काठमाडौं,५ चैत ।इरानका नेता मुजतबा खमेनेईले इजरायलको आक्रमणमा मारिएका सुरक्षा प्रमुख अली लारिजानीको हत्याको बदला लिने चेतावनी दिएका छन्।
इरानी सञ्चारमाध्यममा प्रकाशित विज्ञप्तिमा उनले लारिजानीजस्ता व्यक्तिको हत्या हुनु उनको महत्व र इस्लामका शत्रुहरूको घृणाको संकेत भएको बताएका छन्। ‘हरेक रगतको आफ्नै मूल्य हुन्छ,’ भन्दै उनले दोषीहरूलाई चाँडै कारबाही गरिने उल्लेख गरेका छन्।

लारिजानी सुप्रिम नेशनल सेक्युरिटी काउन्सिलका सचिव थिए र इरानको सुरक्षा तथा राजनीतिमा प्रभावशाली व्यक्तित्वका रूपमा चिनिन्थे।

गत मार्च १७ मा इजरायलले गरेको हवाई आक्रमणमा उनको मृत्यु भएको थियो। उक्त आक्रमणमा उनका छोरा र केही अंगरक्षक पनि मारिएका थिए। साथै बसिज फोर्सका कमान्डर घोलामरेजा सोलेमानीको पनि मृत्यु भएको बताइएको छ।

यो घटनालाई पछिल्लो द्वन्द्वमा इरानका महत्वपूर्ण नेतामध्ये एकको ठूलो क्षतिका रूपमा हेरिएको छ।
फेब्रुअरी २८ देखि सुरु भएको द्वन्द्वमा अमेरिका र इजरायलका आक्रमणमा धेरै उच्चस्तरीय इरानी नेताहरू मारिएका छन्। त्यसपछि ‘विज्ञहरूको सभा’ले मुजतबा खमेनेईलाई नयाँ सर्वोच्च नेताका रूपमा चयन गरेको थियो।

लारिजानीको मृत्युलाई इरानको नेतृत्वमा ठूलो धक्का मानिएको छ। उनी ‘इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कर्प्स’सँग निकट सम्बन्ध राख्ने प्रभावशाली नेता थिए र युद्धका बेला राजनीति र सेनाबीच समन्वयकारी भूमिका निर्वाह गर्दै आएका थिए।

काठमाडौं,३ चैत । नाइजेरियाको उत्तरपूर्वी क्षेत्रमा भएको आत्मघाती आक्रमणमा कम्तिमा २३ जनाको मृत्यु भएको छ भने १०० भन्दा बढी घाइते भएका छन्। प्रहरीका अनुसार घटना मङ्गलबार भएको हो।

यसअघि सैन्य केन्द्र र डिसेम्बरमा मस्जिदमा भएको बम विस्फोटपछि सहर अशान्त बन्दै आएको छ। लामो समयदेखि जारी विद्रोह ग्रामीण क्षेत्रमा फैलिँदै जाँदा अवस्था थप जटिल बन्दै गएको छ।

बोको हराम र इस्लामिक स्टेट वेस्ट अफ्रिका प्रोभिन्सका लडाकुहरूले पछिल्लो समय उत्तरपूर्वी नाइजेरियामा आक्रमण बढाएको जनाइएको छ।

उनीहरूको करिब १६ वर्षदेखिको हिंसात्मक अभियानमा ४० हजारभन्दा बढी मानिसको ज्यान गएको छ भने करिब २० लाख विस्थापित भएका छन्।

प्रहरी प्रवक्ता नाहुम केनेथ दासोले प्रारम्भिक अनुसन्धानले घटना संदिग्ध समूहद्वारा गरिएको देखाएको बताएका छन्। यद्यपि, जिहादीविरुद्धका एक सदस्यलाई उद्धृत गर्दै एएफपीले मृतक संख्या ३१ पुग्न सक्ने जनाएको छ।

आक्रमणकारीहरूले मुख्य बजार, मैदुगुरी विश्वविद्यालय शिक्षण अस्पतालको गेट र हुलाक कार्यालय नजिकको फ्लाइओभर क्षेत्रमा आक्रमण गरेको बताइएको छ।

प्रहरीका अनुसार प्रभावित क्षेत्रमा अवस्था सामान्य बनाइएको छ भने मैदुगुरी र आसपासका क्षेत्रमा थप घटना हुन नदिन सुरक्षा निगरानी बढाइएको छ।

काठमाडौ,३ चैत । पाकिस्तानले सोमबार राति अफगानिस्तानमा फेरि हवाई आक्रमण गरेको छ। स्थानीय सञ्चारमाध्यमका अनुसार पाकिस्तानी वायुसेनाका लडाकु विमानले राजधानी काबुलका विभिन्न क्षेत्रमा आक्रमण गरेका हुन्।

आक्रमणमा करिब ४०० जनाको मृत्यु भएको र २५० भन्दा बढी घाइते भएको बताइएको छ। दारुल अमान, अर्जन किमात, खैरखाना र काबुल अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल आसपासका क्षेत्रमा विस्फोट र गोलीबारीको आवाज सुनिएको जनाइएको छ।

तालिबान सरकारका प्रवक्ता जबिहुल्लाह मुजाहिदले पाकिस्तानी सेनाले काबुलको लागुऔषध पुनर्स्थापना अस्पतालमा बमबारी गरेको आरोप लगाएका छन्।

तालिबानले उक्त आक्रमणको कडा निन्दा गर्दै यसलाई मानवताविरुद्धको अपराध भनेको छ र पाकिस्तानले अफगान हवाई क्षेत्र उल्लङ्घन गरेको दाबी गरेको छ।
यता सहबाज सरिफका प्रवक्ता मोशरफ जैदीले आरोप निराधार भएको भन्दै काबुलको कुनै पनि अस्पतालमा आक्रमण नगरिएको बताएका छन्।

पाकिस्तानको सूचना मन्त्रालयले काबुल र नान्गारहारमा रहेका सैन्य अड्डा, प्राविधिक उपकरण डिपो र हतियार भण्डारलाई निसाना बनाइएको जनाएको छ। ती स्थानहरू पाकिस्तानी नागरिकविरुद्ध आक्रमणका लागि प्रयोग भइरहेका थिए भन्ने दाबी गरिएको छ।

काठमाडौँ,२ चैत । दुबई अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल सोमबार बिहान ड्रोन आक्रमणपछि अस्थायी रूपमा बन्द गरिएको छ। विमानस्थल नजिकै भएको उक्त आक्रमणपछि सुरक्षालाई ध्यानमा राख्दै उडान सेवा रोकिएको हो।

ड्रोन प्रहारपछि विमानस्थल नजिक रहेको इन्धन ट्याङ्कीमा भीषण आगलागी भएको बताइएको छ। ठूलो आवाजसँगै आगोको लप्का देखिएपछि विमानस्थलमा रहेका यात्रु र कर्मचारीहरूमा केही समय त्रास फैलिएको थियो।

दुबई नागरिक उड्डयन प्राधिकरणले यात्रु र कर्मचारीको सुरक्षा सुनिश्चित गर्न सावधानीका रूपमा उडानहरू निलम्बन गरिएको जनाएको छ। प्राविधिक तथा सुरक्षा जाँच पूरा भएपछि मात्रै विमानस्थल पुनः सञ्चालनमा आउने जानकारी दिइएको छ।

दुबई मिडिया अफिसका अनुसार ड्रोन आक्रमणका कारण विमानस्थल नजिकैको इन्धन ट्याङ्कीमा क्षति पुगेको भए पनि आगलागी अहिले पूर्ण रूपमा नियन्त्रणमा आइसकेको छ।

घटनाको जिम्मेवारी हालसम्म कुनै समूहले लिएको छैन भने आक्रमणको कारणबारे पनि आधिकारिक जानकारी सार्वजनिक भएको छैन।

काठमाडौँ,१ चैत । डोनाल्ड ट्रम्प लामो समयसम्म चल्ने सैन्य संलग्नताबाट बच्न र ऊर्जा बजारमा पर्ने असर सीमित राख्न चाहन्छन्, तर इजरायल भने आक्रामक रणनीतिमा अघि बढिरहेको बताइएको छ।

विश्लेषणअनुसार इरानले वर्तमान संघर्षलाई अस्तित्वकै प्रश्नका रूपमा हेरेको छ। यही कारण युद्ध सहजै रोक्ने अवस्था नदेखिएको उल्लेख गरिएको छ।

सन् १९४५ मा पारित संयुक्त राष्ट्रसंघको चार्टरले आत्मरक्षाबाहेक बल प्रयोग गर्न निषेध गरेको भए पनि इतिहासमा भएका धेरै युद्धले यस सिद्धान्त उल्लंघन गरेका छन्। हालको युद्ध पनि अन्तर्राष्ट्रिय कानुनविपरीत भएको टिप्पणी गरिएको छ।

अमेरिकी अधिकारीहरूले कहिले इरानमा शासन परिवर्तनको कुरा गरेका छन् भने कहिले यो अभियान केवल आणविक तथा ब्यालिस्टिक मिसाइल केन्द्र र नौसैनिक संरचना नष्ट गर्ने लक्ष्यमा सीमित रहने बताएका छन्। राष्ट्रपति ट्रम्पले भने इरानलाई बिनासर्त आत्मसमर्पण गर्न आह्वान गरेका छन्।

युद्धका कारण विश्व ऊर्जा बजारमा पनि प्रभाव देखिएको छ। कच्चा तेलको मूल्य करिब २९ प्रतिशत बढेर प्रतिब्यारेल झन्डै १२० डलरसम्म पुगेको बताइएको छ।

यसबीच इरानले खाडी क्षेत्रका अमेरिकी सैन्य अड्डा तथा ऊर्जा संरचनामा आक्रमण गरेको र विश्वको करिब २० प्रतिशत तेल तथा ग्यास आपूर्ति हुने हर्मुज जलडमरू मा दबाब बढाएको बताइएको छ।

विश्लेषकहरूका अनुसार यदि इरानको शासन परिवर्तन भए पनि त्यसपछि स्थिर र मध्यमार्गी सरकार आउने सुनिश्चितता छैन। बरु क्षेत्रीय अस्थिरता, चरमपन्थ र आणविक जोखिम बढ्ने सम्भावना रहेको उनीहरूको भनाइ छ।

यसैबीच बेन्जामिन नेतन्याहु नेतृत्वको इजरायलले इरान, गाजा र हिजबुल्लाहविरुद्ध “पूर्ण विजय” हासिल गर्ने लक्ष्य राखेको बताइएको छ। तर यस्तो लक्ष्यले युद्ध झनै लम्बिन सक्ने र क्षेत्रीय तनाव बढ्ने विश्लेषण गरिएको छ।

काठमाडौँ,२६ फागुन । मध्यपूर्वमा विकसित घटनाक्रमपछि सरकारले सञ्चालन गरेको अनलाइन दर्ता प्रणालीमा ५७ हजार एक सय नेपालीले आफ्नो विवरण दर्ता गराएका छन्।

कन्सुलर सेवा विभागले नेपालीहरूको अद्यावधिक विवरण सङ्कलनका लागि सञ्चालन गरेको उक्त प्रणालीमा हिजो बेलुकीसम्म यति सङ्ख्यामा दर्ता भएको हो।

परराष्ट्र मन्त्रालयले प्राप्त विवरणहरूको अध्ययन गरी आवश्यकताअनुसार थप कदम चालिने जनाएको छ। त्यहाँ रहेका नेपाली नागरिकको सुरक्षा, हित तथा कल्याण सुनिश्चित गर्न आवश्यक समन्वय र पहल जारी रहेको मन्त्रालयले जनाएको छ।

अति आवश्यक परे साउदी अरब हुँदै नेपाल फर्कन चाहने नेपालीहरूले आफ्नो राहदानी र भिसाको फोटोकपी तथा यात्रा योजनासहितको विवरण आफू रहेको देशका नेपाली नियोगमा पठाएर भिसा सहजीकरणका लागि अनुरोध गर्न सक्ने मन्त्रालयले जनाएको छ।

कुनै समस्या आएमा मन्त्रालयको इमर्जेन्सी कन्ट्रोल रूम, इमेल वा सम्बन्धित देशका नेपाली नियोगमार्फत तत्काल सम्पर्क गर्न अनुरोध गरिएको छ।

मध्यपूर्वमा जारी युद्धका कारण नेपालको अर्थतन्त्रमा पनि असर पर्ने चिन्ता बढेको छ। रेमिट्यान्समध्ये करिब ४० प्रतिशत हिस्सा मध्यपूर्व क्षेत्रबाट आउने गर्छ।

नेपाल राष्ट्र बैंकका अनुसार गएको पुसमा १० खर्ब ६२ अर्ब ९३ करोड रुपैयाँ रेमिट्यान्स नेपाल भित्रिएको थियो। तर युद्धका कारण आगामी दिनमा रेमिट्यान्स आप्रवाह प्रभावित हुन सक्ने देखिएको छ।

संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई), साउदी अरब, कतार, कुवेत, बहराइन, इराक, ओमान र साइप्रसलगायत देशमा ठूलो सङ्ख्यामा नेपाली श्रमिक कार्यरत छन्। युद्धका कारण त्यहाँ रहेका झन्डै १८ लाख नेपाली श्रमिकको सुरक्षाबारे चिन्ता बढेको छ।

काठमाडौ,२५ फागुन। मध्यपूर्वमा बढ्दो तनावका बीच इरानले अमेरिका र इजरायलविरुद्ध महिनौँसम्म तीव्र लडाइँ गर्न सक्ने दाबी गरेको छ। इरानको रिभोलुसनरी गार्ड्सका अनुसार हालको गतिमा युद्ध जारी रहे पनि इरानको सैन्य क्षमता कम्तीमा छ महिनासम्म संघर्ष धान्न सक्षम रहेको बताइएको छ।

द्वन्द्व दोस्रो हप्तामा प्रवेश गरिसकेको अवस्थामा इजरायलले लेबनानको राजधानी बेरुतस्थित एक होटलमा हवाई आक्रमण गरेको जनाएको छ। उक्त स्थानमा इरानको कुद्स फोर्ससँग सम्बन्धित कमान्डरहरू रहेको दाबी गरिएको छ। लेबनानको स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार उक्त आक्रमणमा कम्तीमा चार जनाको मृत्यु भएको छ।

यसैबीच इजरायलले तेहरानका विभिन्न स्थानमा नयाँ आक्रमण सुरु गरेको जनाएको छ भने इरानले अमेरिका र इजरायलले तेहरानको तेल भण्डारण केन्द्रमा आक्रमण गरेको आरोप लगाएको छ।

क्षेत्रीय तनाव पनि बढ्दै गएको छ। साउदी अरेबिया, कतार, संयुक्त अरब इमिरेट्स र कुवेतले विभिन्न मिसाइल र ड्रोन आक्रमण रोकिएको बताएका छन्। कुवेतमा इन्धन भण्डारण क्षेत्रमा आक्रमण भएपछि ऊर्जा आपूर्तिबारे चिन्ता बढेको छ।

युद्धका कारण इरानमा पूर्वाधारमा क्षति पुगेको र सर्वसाधारणबीच त्रास बढेको बताइएको छ। इरानको स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार हालसम्म कम्तीमा ९२६ सर्वसाधारणको मृत्यु र करिब ६ हजार जना घाइते भएका छन्।

यसैबीच इजरायलका प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहुले तेहरानको आकाशमा लगभग पूर्ण नियन्त्रण हासिल गरेको दाबी गरेका छन् भने अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरान आणविक हतियार विकासको नजिक पुगेको आरोप दोहोर्‍याएका छन्।

विश्लेषकहरूका अनुसार हाल देखिएको सङ्घर्ष छिट्टै अन्त्य हुने सम्भावना कम देखिएको छ र यो द्वन्द्व अझ केही समय जारी रहन सक्छ।

काठमाडौं,१९ फागुन । मध्यपूर्वमा बढेको तनावका कारण हवाई उडान प्रभावित हुँदा झन्डै आठ हजार यात्रु कतारको ट्रान्जिटमा रोकिएका छन् ।

कतारले विभिन्न गन्तव्यतर्फ जान हिँडेका यात्रुहरू उडान रद्द तथा ढिलाइ भएसँगै दोहामा अलपत्र परेको जनाएको छ ।

यसैबीच, कतारले हमाद अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा हुन लागेका कयौँ आक्रमण प्रयासलाई विफल पारेको दाबी गरेको छ ।

कतारी अधिकारीहरूका अनुसार सुरक्षा संयन्त्रलाई उच्च सतर्कतामा राखिएको छ र सम्भावित खतरालाई समयमै नियन्त्रणमा लिइएको छ ।